- blad nr 12
- 23-6-2012
- auteur A. Kersten
- Redactioneel
Afkoop derivaat kost Fontys 4 miljoen euro
In een telefonische toelichting zegt collegelid Wilma de Koning dat de aflossing inclusief afkoop ruim een maand geleden is geëffectueerd. Volgens haar is met de derivaatafkoop een bedroeg gemoeid van 4.070.000 euro, oftewel de negatieve marktwaarde van de renteswap op het moment van afwikkeling in mei. Die waarde is een gevolg van de lage rentestand op de financiële markten.
De Koning: “Het is zonde van het geld, ik had het liever niet daaraan uitgegeven. Als je vraagt: Had je het kunnen voorkomen, dan zeg ik ‘Ja en nee’. Met de kennis van nu hadden we het anders gedaan, maar toen zag de markt er ook heel anders uit. Het was gangbaar om met een renteswap de rentelasten vast te zetten, zodat je ingedekt bent tegen rentestijgingen. Net zoals je de rente op je hypotheek voor langere tijd vastzet. Dat de rente zo drastisch en langdurig zou dalen, had niemand kunnen vermoeden.”
De vervroegde aflossing betreft een restschuld van zo’n 35 miljoen euro op een lening die Fontys in 1994 bij ABN Amro (later Deutsche Bank) afsloot met een looptijd van dertig jaar. In september 2008 ging een renteswap in die voor 85 procent van het uitstaande bedrag de rentetarieven vastlegde tot aan 2024.
Doordat het Waarborgfonds hbo per 1 januari 2013 wordt opgeheven, zou ook de garantstelling onder die langlopende lening komen te vervallen. De condities voor een vernieuwde financiering bleken voor Fontys niet aantrekkelijk, aldus De Koning. Na een gesprek met Deutsche Bank op 7 mei dit jaar besloot de hogeschool de restschuld in één keer af te lossen. Daardoor moest de renteswap afgekocht worden, omdat Fontys anders met een ‘ongedekt’ derivaat zou blijven zitten.
In de boeken over 2011 heeft Fontys vervolgens een voorziening opgenomen voor het ‘verlieslatende contract’, ter grootte van 3.007.836 euro, de negatieve marktwaarde per 31 december 2011. Daarmee heeft de hogeschool de afkoopkosten grotendeels vorig jaar al ingeboekt. Desondanks kwam Fontys uit op een exploitatieoverschot van 8 miljoen euro. Het resterende miljoen euro neemt de hogeschool het lopende boekjaar voor haar rekening. Volgens De Koning is de voorziening ten laste van 2011 gebracht “op basis van verslaggevingsrichtlijnen, omdat de opheffing van het Waarborgfonds dat jaar werd aangekondigd.”
Het Onderwijsblad besteedde onlangs aandacht aan derivaten bij onderwijsinstellingen. Uit een eerste rondgang kwam naar voren dat Roc Horizon College zijn derivaten vorig jaar heeft afgekocht, omdat de instelling is overgestapt op schatkistbankieren.
Bij de Universiteit Leiden en de Vrije Universiteit zijn renteswaps afgesloten voor leningen die later worden opgenomen. Volgens demissionair minister Marja van Bijsterveldt moet er tegenover een renteswap altijd een lening staan, zo schreef ze vorige maand aan de Tweede Kamer. De Onderwijsinspectie komt na de zomer met een rapport over financiële risico’s bij scholen, waarin ook derivaten worden bekeken.