Ivo & Bernhard

De Duitse conservatoriumstudent Ivo Vollering heeft de potentie om de muzikale top te kunnen bereiken, denkt docent Bernhard Reinke. “Wat jij speelt, gaat soms rechtstreeks mijn hart in.”

Ivo Vollering is met zijn 26 jaar een van de oudere studenten aan de opleiding jazz & pop aan de Arnhemse Hogeschool voor Kunst. Zijn aanmelding was de uitkomst van een “gecompliceerd proces”, vertelt de student. Na de middelbare school koos hij op rationele gronden (“om geld mee te kunnen verdienen”) voor een studie Chemie aan de universiteit in Berlijn.
Gedurende de studie mist hij het vele gitaarspelen dat hij sinds zijn veertiende deed. Zijn vriendin stimuleerde hem om na zijn afstuderen alsnog een muziekopleiding te doen. Ze verhuisde zelfs met hem mee van Berlijn naar Arnhem. “In Berlijn draait het in de muziekwereld vooral om jazz”, legt Ivo uit. “Ik denk dat het brede aanbod aan stijlen in Arnhem - pop, jazz, fusion, latin en improvisatie - beter is voor de ontwikkeling van mijn hoofdvak, en voor mijn persoonlijkheid.”
Om toegelaten te worden, moest hij auditie doen. Ivo speelde stukken van jazzgitaristen Pat Metheny en Larry Carlton. Spannend: “Je weet niet of je goed genoeg bent voor een studieplaats.”
Docent Bernhard Reinke was echter direct verkocht, vertelt hij. “Ik viel voor de pure energie waarmee je speelt.” Oud-conservatoriumstudent Bernhard weet hoe het is om voor zo’n kritische commissie te spelen. “Als je optreedt, wil je een reactie. Die krijg je niet zoals je die van een normaal publiek gewend bent. Jou namen we vol overtuiging aan.”

Intuïtief niveau
De docent herkent zichzelf wel een beetje in de eigenzinnige, talentvolle Ivo. Begonnen als autodidact trad Reinke in de jaren zeventig op met sterren als Herman Brood en Harry Muskee. “In de popmuziek is een gitaarsolo standaard onderdeel van de show. Dat was knallen.”
Omdat hij zich wilde verdiepen in jazzimprovisatie ging hij daarna naar het conservatorium. De sfeer op de opleiding was toen nog strictly straight jazz, zegt hij tegen Ivo. Bernhard: “Zaten we te spelen en dan zei de docent: ‘Kan die toonladder wel?’ Zo’n spanningsvolle reeks van tonen had hij nog nooit op die plek gebruikt.” Hij glimlacht bij de herinnering. “We waren toen grensverleggend bezig, maar daar stond niet iedereen voor open.”
Op de opleiding jazz & pop kreeg Ivo uitgebreide kennis van de muziek aangeboden: theorie en praktijk. “Hoe meer kennis je hebt van wat er op muziekgebied te koop is, hoe beter je je eigen geluid kunt vormgeven en presenteren”, legt Bernhard uit. Het mooie aan Ivo is dat hij daar op een intuïtief niveau mee bezig is. “Iets nieuws komt er geleidelijk bij. Het blijft daardoor iets van hemzelf in plaats van een ingestudeerd kunstje. Daaraan herken je talent. Het is een van de dingen die niet via studie is aan te leren.”
Ivo hoort het compliment nuchter aan. “Goed om te horen”, vindt hij. Maar niet nieuw voor hem: “Ik weet dat ik daar goed in ben. Als muzikant moet je je open en kwetsbaar opstellen. Je helemaal geven. Hose runter, zeggen we in Duitsland. Je kunt er niet half voor gaan.”
Bernhard benadrukt nogmaals hoe bijzonder dat is: “In de twintig jaar die ik hier werk, zie ik weinig mensen die dat van nature hebben. Ik heb oor voor puur geluid. Wat jij speelt, gaat soms rechtstreeks mijn hart in, en dat is super.”

Jimi Hendrix
Ivo toont zich bovendien leergierig, vertelt Bernhard. “In jouw composities hoor ik gitaarakkoorden terug die we dit jaar gedaan hebben.”
Ivo: “Ik heb de afgelopen twee jaar ontzettend veel geleerd. Nieuwe muziek, muzikale richtingen. Ik pluk eruit wat mij aanspreekt.”
Bernhard: “Als docent is dat mijn hogere doel: studenten zelfstandig laten spelen op basis van levenservaring, persoonlijkheid en kennis. Hoe persoonlijker hun keuzes zijn, hoe beter de muziek wordt.”
“Mijn eigen leraar was geen didacticus. Hij projecteerde zijn spel op mij, wilde dat ik precies zo zou spelen als hij. Als een kloon. Dat kan niet, en dat wilde ik natuurlijk ook niet.”
Ivo tegen Bernhard: “Jij kijkt waar de student vandaan komt en waar hij heen wil. Je begeleidt iemand zeer gestructureerd in de weg daar naartoe.”
Bernhard: “Dat is inderdaad mijn filosofie. Ik vraag studenten wie ze goed vinden. Bijvoorbeeld Jimi Hendrix of John Scofield. Dan is de eerste stap om te proberen precies zo te klinken als hij. Vanuit dat referentiekader kunnen studenten er vervolgens een persoonlijke draai aan geven.”
“Studenten lopen de berg op zonder te weten wat er op de top is. De docent weet dat wel en biedt de student datgene aan wat hij nodig heeft om boven te komen. Dat is de kunst van het lesgeven.”
Ivo is blij met wat hij aangereikt kreeg van zijn muziekdocent: “Ik heb meer vertrouwen in wat ik doe en ben meer relaxed in mijn spel.” Zijn toekomstdroom? “Met muziek mijn geld verdienen. Met Chemie wil ik me niet meer bezighouden.”
Bernhard: “Als je het echt wilt, Ivo, weet ik zeker dat het gaat lukken. Als je vanuit je gevoel blijft spelen, kun jij het ver schoppen.”