Pionieren in Zeeland

In het Zeeuwse Kapelle start dit najaar een nieuw type middelbare school. Aan ‘het nieuwe leren’ doen ze niet, en ook niet aan duur privéonderwijs. Wel aan persoonlijke aandacht. “Wij bieden wat elke ouder wil: kleine klassen.”

Suzan Polet heeft het druk. In augustus moet de Isaac Beeckman Academie - genoemd naar een Zeeuwse filosoof - de deuren openen. Polet zit middenin de sollicitatiegesprekken met docenten en heeft het druk met het aannemen van leerlingen. Een pand is al gevonden, maar moet nog wel verbouwd worden.
De grote troef van de nieuwe school wordt individuele aandacht. Kleine klassen (van maximaal zestien leerlingen) en veel ruimte om vakken op verschillende niveaus te volgen. Dat concept is bedacht door Misha van Denderen, oprichter van de Stichting voor persoonlijk onderwijs, en tevens echtgenoot van Polet. Laatgenoemde verliet haar bureau voor marktonderzoek om de schouders onder de academie te zetten. “Hoe vaak krijg je nu de kans om een hele nieuwe school te beginnen?”
De academie verrijst in het Zeeuwse Kapelle. Deze gemeente wil graag groeien – er zijn de afgelopen jaren behoorlijk wat nieuwe huizen gebouwd – en had nog geen middelbare school.
De leerlingen van de Isaac Beeckman Academie kunnen onderwijs volgen op verschillende niveaus: van ‘mavo+’ tot ‘vwo-top’. Er kunnen vakken van de verschillende schooltypes worden gevolgd: wie havo-wiskunde te makkelijk vindt, is welkom om over te stappen op vwo-wiskunde. “De typische mavo- havo- of vwo-leerling, die alle vakken op één niveau volgt, bestaat niet”, vindt Polet.
De flexibiliteit in het volgen van vakken is mogelijk doordat de nieuwe school gebruikmaakt van het onderwijsmateriaal van de Wereldschool: een school die onderwijs op afstand verzorgt voor Nederlandse kinderen in het buitenland.
Mavo-niveau (of vmbo-tl) kent de nieuwe academie niet. Alleen ‘mavo+’. “Ik denk dat we met ons onderwijssysteem de meeste mavo-leerlingen wel in de richting van de havo krijgen”, zegt Polet. “In elk geval voor een paar vakken.”
Wordt haar nieuwe school daarmee een vluchtweg voor ouders die opzien tegen het stempel vmbo?
Nee, vindt Polet. “We zijn een brede school die ook havo en vwo aanbiedt. We zorgen voor een goede spreiding van de leerlingen.”

Troef
Aan de bovenkant van het spectrum, in het vwo, kunnen de leerlingen er straks voor kiezen om een extra vak te volgen, of bijvoorbeeld vast aan een paar vakken uit de propedeuse van de vervolgopleiding te beginnen.
De belangrijkste troef van de nieuwe school is de kleinschaligheid. Er worden niet meer dan tachtig leerlingen aangenomen, die worden verspreid over vijf klassen: maximaal zestien leerlingen per klas dus.
Hoe valt dat financieel op te brengen, voor de school?
In elk geval niet door een hoge ouderbijdrage te vragen, want die bedraagt slechts 250 euro per jaar. “We hebben als kleine school geen managementlagen nodig”, is volgens Polet de verklaring. “Kleinschaligheid biedt financiële voordelen.” En de docenten worden volgens de cao betaald. “We zijn een gewone, bekostigde school. Daar gelden regels voor, en daar houden we ons aan.”
Er zijn vijf fte’s te vergeven aan de nieuwe school, en de sollicitaties lopen op dit moment. Belangstelling is er genoeg, zegt Polet. De motivatie van de kandidaten verschilt wel: “De een wil graag pionieren en een nieuwe school opzetten, de ander is gefrustreerd door het feit dat hij in grote klassen zijn passie niet kan overbrengen op de leerlingen. En weer een ander woont in de buurt, en vindt het wel praktisch om weinig reistijd te hebben.”
Het zal met vijf voltijdbanen niet lukken om voor elk vak een docent aan te nemen. Voor sommige vakken worden docenten van de Wereldschool ingeschakeld. Live, of op afstand. “Het lesmateriaal van die school is ontworpen vanuit de gedachte dat de ouders de leerling begeleiden”, zegt Polet. Op haar school wordt die taak van de ouders overgenomen door een leraar, al zal die niet altijd bevoegd zijn voor het specifieke vak. “Maar die docent kan de leerling wel helpen om zijn vraag te formuleren voor de leraar-op-afstand van de Wereldschool.”
De leerlingen zijn straks elke dag van negen tot half vijf aanwezig op de nieuwe school: er zijn geen tussenuren. Ook is er geen huiswerk: al het schoolwerk gebeurt op school. Polet: “We merken dat veel ouders en leerlingen dat heel positief vinden. De leerlingen hangen niet buiten rond in tussenuren, en als ze thuis komen zijn ze ook echt klaar.”
Er hebben zich inmiddels ruim tachtig leerlingen aangemeld. Polet is nu bezig de klassen samen te stellen. “We willen de leerlingen goed spreiden: we willen niet alleen maar havisten of vwo’ers aannemen. Het kan zijn dat ik daarom wat ouders zal moeten teleurstellen.”
Zelf zal Polet niet lang aan de nieuwe school verbonden zijn. “We zoeken een nieuwe directeur, wellicht dat een van de docenten snel kan doorstromen.” Als de academie draait gaat ze proberen om op andere plekken in het land nog vijf scholen op te richten, volgens hetzelfde concept.
Zal daar vraag naar zijn? Gaat de Isaac Beeckman Academie het redden? Want het is zeker niet de eerste nieuwe school die de afgelopen jaren is opgericht, en de meesten zijn inmiddels weer van het toneel verdwenen.
“Wij zijn een nieuwe school maar geen vernieuwingsschool”, zegt Polet. “Kleine klassen, individuele aandacht, huiswerkvrij: dat zijn geen revolutionaire onderwijsconcepten. Maar het is wel precies wat ouders en leerlingen willen, en wat ze niet krijgen op een traditionele middelbare school. Ik zeg altijd: De Isaac Beeckman Academie is geen vernieuwing van het onderwijs, het is een verbetering.”

{fotobijschrift}
@B1:Suzan Polet, directeur van de Isaac Beeckman Academie: “Wij zijn een nieuwe school maar geen vernieuwingsschool. Kleine klassen, individuele aandacht, huiswerkvrij: dat zijn geen revolutionaire onderwijsconcepten.”