Meer dan de helft van de informatie wist ik niet

Een arbeidsovereenkomst, normjaartaak en salaris. Het zijn de onderwerpen waar je als starter mee te maken krijgt. Zestig studenten van de Katholieke Pabo in Zwolle kregen voorlichting over hun rechten en plichten. “Het is goed om te weten dat je afspraken moet maken over het soort aanstelling.”

“Over een half jaar zijn jullie afgestudeerd en dan gaat het echte werk beginnen. Daar ga ik wat over vertellen”, begint AOb-vakbondsconsulent Nina Windemuller, die zelf voor een kleuterklas in Nijmegen staat. Zo’n zestig vierdejaars studenten van de Katholieke Pabo Zwolle zijn begin december bijeengekomen voor een workshop over rechten en plichten.
Jonge leerkrachten vinden het vaak moeilijk, maar Windemuller adviseert bij een nieuwe baan afspraken schriftelijk vast te leggen. Is het een vast of een tijdelijk contract en let op de ingangsdatum van het contract, waarschuwt ze. “Vaak krijg je je arbeidsovereenkomst pas na een paar maanden. Soms staat de ingangsdatum dan op 19 augustus, de dag dat het nieuwe schooljaar begint, terwijl jij 1 augustus al in dienst bent getreden. Dat scheelt je salaris.”
Ook begeleiding van beginnende leerkrachten is een belangrijk punt. “Buiten je lio draai je het eerste jaar voor het eerst in je eentje een klas en daar heb je begeleiding bij nodig. Het is goed afspraken te maken over tussentijdse beoordelingen zodat je zaken kunt veranderen die niet goed lopen. Als je als invaller begint, is het goed te weten hoe de invallerspool werkt: is er een rangorde van invallers?”
Over het algemeen komt een leerkracht in het basisonderwijs in een LA-functie en in het speciaal onderwijs in LB. Na hoeveel jaar kom je in LB, wil een studente weten. “Zolang je dezelfde functie houdt, blijf je in LA. Word je bijvoorbeeld bouwcoördinator, dan kan je wel een LB-functie krijgen”, licht Windemuller toe.
De normjaartaak van 1659 uur is een lastig onderwerp om uit te leggen. “Het onderwijs heeft niet zoals het bedrijfsleven een 36-urige werkweek met een aantal vakantiedagen. Je hebt een 1659-urig werkjaar”, zet Windemuller het duidelijk neer.

Nieuwe termen
“Meer dan de helft van de informatie wist ik niet”, zegt vierdejaars pabostudent Andy Vos (20) na afloop. De uitleg over de normjaartaak vond hij verhelderend. “Je moet je altijd verdedigen dat je niet om half vier naar huis gaat.”
Medestudent Rianne Roodbeen (23) vindt de voorlichting een handige bijeenkomst. “Er komen veel nieuwe termen op je af. Het is goed om te weten dat je afspraken moet maken over het soort aanstelling en dat er een invallerspool is, daar sta je niet bij stil.” Ze wist niet dat er uren voor deskundigheidsbevordering zijn. “Dat vind ik heel positief. Het is mooi dat je je als leerkracht kunt blijven ontwikkelen.”
Het salarisoverzicht zorgde voor enige beroering onder de studenten. “Als je veel wilt verdienen, moet je niet het onderwijs ingaan”, wist Vos al. “Maar als je alle cijfers onder elkaar ziet staan, zie je pas hoeveel er van je bruto salaris afgaat.”
Nog een half jaar en dan betreden beiden de arbeidsmarkt. “Veel mensen hebben het beeld dat ik straks direct aan een baan kom, maar voor een jongen is dat makkelijker in dit deel van het land”, weet Roodbeen. Vos bevestigt haar verhaal. “Als jongen heb ik inderdaad te maken met positieve discriminatie en door mijn extra jenaplanbevoegdheid heb ik bovendien twee diploma’s.”