• blad nr 21
  • 1-12-2007
  • auteur R. Sikkes 
  • Redactioneel

 

Leesniveau achteruit, Nederland blijft in kopgroep

In het internationale Pirls-onderzoek naar het leesniveau in groep 6 valt Nederland terug van de tweede naar de negende plaats. De daling is vooral toe te schrijven aan slechtere prestaties van de slimste groep meisjes.

De Progress in international reading literacy study 2006 (Pirls 2006) is uitgevoerd in veertig landen en vijf Canadese provincies. Hier was het Expertisecentrum Nederlands verantwoordelijk voor de uitvoering van de test onder ruim vierduizend leerlingen. In 1991 zorgde het internationale leesonderzoek voor een schok in het Nederlandse basisonderwijs. Toen eindigden ‘onze’ zesdegroepers op de 21ste plaats. De kritiek op het taalonderwijs barstte los: leerlingen konden nog niet eens een boodschappenbriefje maken of lezen.
Nieuwe leesmethoden en onderzoek zorgden voor een ommekeer. Bij de Pirls-studie in 2001 revancheerde Nederland zich en belandde op een tweede plaats. Hoewel Nederland met een tiende plaats nog steeds bij de wereldtop behoort, is de daling nu opvallend. “Voor de drie toppers ligt de stijging aan veranderingen in hun onderwijssysteem”, aldus Andrea Netten van het Expertisecentrum Nederlands. “Zo hadden bij de vorige meting Russische kinderen maar drie jaar basisonderwijs achter de rug en nu vier jaar, dat zie je meteen terug.” Het gevolg van de nieuwkomers in de top is dat de hele top vijf van 2001 is gedaald. Maar extra pijnlijk is dat de Nederlandse kinderen ook significant slechter presteren dan in 2001.
Netten kan in het onderzoek precies terughalen waardoor dat komt. “Er is geen achteruitgang over de hele linie, jongens scoren vrijwel gelijk. Maar het verschil tussen jongens en meisjes wordt kleiner. Meisjes gaan doen wat jongens al eerder deden: steeds minder lezen. We zien dat de beste 25 procent meisjes het vooral slechter is gaan doen, vooral bij verhalende teksten.”
De trend van ontlezing wordt in het internationale rapport voor meer landen gerapporteerd. De enige oplossing is volgens Netten dat op school “meer leeskilometers worden gemaakt.”
Een sterk punt van het Nederlandse onderwijs is dat de spreiding tussen de beste en slechtste lezers erg klein is. Als een van de weinige landen haalt 99 procent van alle kinderen het basisniveau en weet zelfs 91 procent het middelste niveau te halen. “De aandacht voor zwakke lezers heeft duidelijk effect”, aldus Netten. “Maar we zien dus ook dat er maar een beperkte groep is met erg hoge prestaties.”

Top tien Pirls 2006
1 Russische Federatie 565
2 Hong Kong 564
3 Singapore 558
4 Canada 560-555*
5 Luxemburg 557
6 Italië/Hongarije 551
7 Zweden 549
8 Duitsland 548
9 Nederland/Vlaanderen/Bulgarije 547
10 Denemarken 546
Pirls gemiddelde 500

*Canada deed per provincie mee met verschillende uitkomsten

Top tien Pirls 2001

1 Zweden 561
2 Nederland 554
3 Engeland 553
4 Bulgarije 550
5 Letland 545
6 Canada 544
7 Hongarije/Litouwen 543
8 USA 542
9 Italië 541
10 Duitsland 539
Pirls gemiddelde 487

Alle informatie over Pirls 2006 is te vinden op de website www.iea.nl

Dit bericht delen:

© 2021 Onderwijsblad. Alle rechten voorbehouden
Het auteursrecht op de artikelen in dit archief berust bij het Onderwijsblad, columnisten of freelance-medewerkers. Het citeren van delen van artikelen is toegestaan, mits met bronvermelding. Volledige overname, herplaatsing of opname in andere publicaties is slechts toegestaan na overleg met de hoofdredacteur via onderwijsblad@aob.nl Indien het gaat om artikelen van freelancers zal hiervoor een bedrag in rekening worden gebracht.