blad nr 4
24-2-2007
auteur R. Sikkes
Redactioneel

Stabiele instroom lerarenopleidingen

Het aantal eerstejaars op de lerarenopleidingen is redelijk constant gebleven. Wel is er een forse terugloop bij de opleidingen speciaal onderwijs. Daar daalde het aantal eerstejaars met ruim 13 procent naar 3426. Het is vooral het speciaal onderwijs dat bijdraagt aan de totale daling van ruim 3 procent bij alle lerarenopleidingen. Daarnaast is het aantal studenten eerstegraads opleidingen van toch al heel weinig gedaald naar een ongekend minimum van 48, verdeeld over dertien vakken. Bij de vo mastersopleidingen was er een plus die dat compenseert.
De pabo handhaaft zich behoorlijk, er waren 10.922 studenten in 2005 en het jaar daarop 202 minder, een minnetje van 1,8 procent. Op basis van de arbeidsmarktvoorspellingen leidt dat niet tot een tekort of overschot in het basisonderwijs, hoewel op dit moment onduidelijk is hoeveel banen de drempelverlaging voor achterstandsscholen oplevert.
Bij de lerarenopleiding vo tweedegraads is de daling nog geringer, namelijk –0,7 procent. Wel verschilt de ontwikkeling van de aanmeldingscijfers enorm per vak. De lerarenopleidingen economische vakken zitten zwaar in de min, net als Frans, verscheidene techniekvakken, geschiedenis, natuurkunde, verpleegkunde en Nederlands. Toename wordt genoteerd bij Duits, aardrijkskunde, elektrotechniek, omgangskunde, wiskunde en werktuigbouwkunde. Voor de meeste vakken geldt dat het aantal studenten onvoldoende is om aan de vervangingsvraag te voldoen. Opmerkelijk is dat ook de opleiding leraar lichamelijke oefening (alo) groeit met ruim 9 procent tot 1163 eerstejaars, terwijl de arbeidsmarktvooruitzichten voor die categorie docenten niet echt florissant is.

2005 2006 +/-
pabo 10.922 10.720 - 1,8%
so 3.947 3.426 -13,2%
vo tweedegraads 5.924 5.883 - 0,7%
vo eerstegraads 137 48 -65,0%
vo masters 86 143 +66,3%
alo 1.065 1.163 + 9,2%

Regionaal zijn de verschillen eveneens groot. Zo ziet de Christelijke Hogeschool Nederland de pabo krimpen, terwijl de openbare van de Noordelijke Hogeschool groeit. In Zwolle begint hogeschool Windesheim met een bèta-pabo, een samenwerkingsproject van de pabo en de voormalige hts in Zwolle, waar jongeren worden opgeleid voor leraar basisonderwijs met een technisch tintje. (RS)