blad nr 19
6-11-2004
auteur . Overige
Column

Rutte moet nog een beetje studeren

Op de radio hoorde ik onze kersverse staatssecretaris Rutte enthousiast een plan ontvouwen waarmee in één klap de problemen van de aansluiting tussen beroepsonderwijs en arbeidsmarkt opgelost zouden zijn. Hem was gebleken dat, in tegenstelling tot wat hij had ingeschat, de werkgevers toch heus heel veel in de melk te brokkelen hebben bij de kwalificaties en eindtermen van de diverse opleidingen. Het probleem was alleen dat werkgevers naar zulk overleg doorgaans niet hun meest geschikte mensen stuurden, maar eerder licht uitgerangeerde types (dat zei hij niet, maar het droop er wel vanaf) die dus niet meer dicht bij de dagelijkse praktijk stonden. Daarom zou hij nu de werkgevers oproepen om wel mensen uit de praktijk te sturen. En dan was het probleem, hup, opgelost!
Die arme Rutte. Weet hij veel. Straks liggen er één miljard eindtermen op zijn bureau en dan snapt hij vermoedelijk niet dat hij er zelf om gevraagd heeft. De ene eindterm zegt dat je een plintje zus hoort te schilderen en de andere zegt dat het zo moet. En als je dat voor elke handeling van een huisschilder moet vatten in niet eenduidige eindtermen, en je hebt ook nog 10.000 andere beroepen, dan zit je al gauw op een miljard. Wat zeg ik, twee miljard.
Beste meneer Rutte, u heeft uw oren teveel laten hangen naar allerlei werkgevers die allemaal roepen dat hun stagiaires en jonge werknemers ‘nog geen hamer kunnen vasthouden’. Niet dat ze allemaal moeten kunnen timmeren, maar bij wijze van spreken, meneer Rutte. Dat had u al begrepen: die uitdrukking is een metafoor geworden voor de opvatting dat jongeren te weinig praktisch zijn geschoold. Wat u nog niet door hebt is dat werkgevers tegelijk wat anders roepen. Ze willen liever een vwo’er achter de kassa dan een vmbo’er en dat komt omdat ze van een werknemer óók zelfstandig, verantwoordelijk, toch enigszins intelligent, probleemoplossend en sociaal vaardig gedrag verwachten. Dat staat nou net niet in die twee miljard eindtermen.
Meneer Rutte, u heeft vast wel eens gehoord dat Poolse bouwvakkers verre te prefereren zijn boven Nederlandse. Waarom? Omdat ze ‘alles kunnen’, terwijl een Nederlander nog niet eens fatsoenlijk een muur kan stuken als die daarvoor een startkwalificatie heeft. Hoe komt dat nu? Ik denk omdat ze daar in Polen eerst een gedegen funderend onderwijs tot 16 jaar hebben gehad en daarna, op deze wendbare basis, algemeen technisch onderwijs afwisselen met stages. Dat is nou net wat in Nederland al jarenlang is tegengehouden. Vooral door uw eigen partij.