blad nr 21
29-11-2003
auteur G. van der Mee
Redactioneel

Motie 84

"Ik snap de heisa niet want de intenties van deze motie zijn kansloos." Zeki Arslan, de onderwijsdeskundige van Forum (instituut voor multiculturele ontwikkeling) volgde het begrotingsdebat vanaf de publieke tribune. De motie van het VVD-Kamerlid Hirsi Ali leidde in het onderwijsdebat tot heftige discussie. De minister moest, volgens motie 84, onderzoeken of er niet opgetreden kan worden tegen scholen op religieuze grondslag die louter mono-etnisch zijn samengesteld en waarvan de kinderen Nederlands als tweede taal hebben. Het bestuur van zo'n school moest een bekwaamheidseis afleggen en de Nederlandse nationaliteit bezitten. Wat begon als een debat over segregatie (Van der Hoeven zei in een interview in NRC Handelsblad dat ze zich neerlegde bij het bestaan van zwarte scholen) eindigde in een kruistocht tegen islamitische scholen. De motie werd verworpen want de PvdA trok zich, na aanvankelijke steun, terug. Het PvdA-Kamerlid Mariëtte Hamer vond het bij nader inzien beter om de eisen niet alleen tot religieuze scholen te beperken en in plaats van een verbod op een 'mono-etnische samenstelling' moest een school een afspiegeling van de buurt worden. Ook GroenLinks en D66 vonden motie 84 te beperkt, ze vonden het jammer dat de VVD niet mee wilde gaan met de verbreding van de PvdA. Het was volgens hen een gemiste kans om nu eindelijk een echt debat over segregatie te voeren. Kees Vendrik (GroenLinks) en Ursie Lambrechts (D66) constateerden dan ook dat het de VVD daar kennelijk niet om te doen was. Het CDA deed niets anders dan 'ach' en 'wee' roepen, want wie aan religieuze scholen komt, komt aan artikel 23 en dan is het einde discussie. Van der Hoeven wast haar handen verder in onschuld, want meer afspraken dan er nu liggen over integratie kunnen er, volgens haar, niet gemaakt worden. Het voorstel van Vendrik om gemeenten te verplichten tot convenanten, werd door haar verworpen.
Wat wilde de VVD bereiken met al deze 'heisa'? Was het om intern Hirsi Ali tevreden te stellen? Moest er een daad gesteld worden naar de kiezer? Uit het onlangs verschenen rapport van de inspectie blijkt nergens dat er zich op de islamitische scholen wantoestanden voordoen. Inspectie heeft nadrukkelijk gesteld dat het hier om een degelijk en uitgebreid onderzoek ging. Het is zeker niet zo dat alles er op rolletjes loopt, maar er zijn geen dwingende redenen om andere regels te stellen voor deze scholen zolang in Nederland de vrijheid van onderwijs bestaat. Daar wil de VVD absoluut niet aan tornen, zo werd tot vervelens toe herhaald. Toch was het zeker zo dat als deze motie uitgevoerd zou worden, de grondwet gewijzigd had moeten worden. Wellicht wilde de VVD daarom niets weten van een bredere motie en haalde men opgelucht adem toen de PvdA zich terugtrok. Om nog enigszins het gezicht te redden, kondigden de liberalen aan nu zelf onderzoek te doen naar de islamitische scholen.
Dat is al wat restte van motie 84, inderdaad, veel heisa voor helemaal niets.