• blad nr 20
  • 15-11-2003
  • auteur G. van der Mee 
  • Redactioneel

 

Nederlaag minister bij kleutertoets

De Tweede Kamer wil niets meer weten van een kleutertoets.
Minister Van der Hoeven deed nog een laatste poging, maar ook die lijkt af te ketsen. Verder veel verwarring bij de behandeling van de onderwijsbegroting 2004 rond de motie van VVD-Kamerlid Hirsi Ali.

Op twee momenten was het tijdens de behandeling van de onderwijsbegroting 2004 in de Tweede Kamer opmerkelijk druk bij de interruptiemicrofoons. Dat was toen het VVD-Kamerlid Balemans alsmaar bezwerend riep geen 'kruistocht' te willen voeren tegen de islamitische scholen. Ook de laatste poging van minister Van der Hoeven om alsnog enige vorm van kleutertoetsing door de Kamer te loodsen, bracht veel rumoer teweeg.
Vrijwel alle Kamerleden hadden zich gekeerd tegen de nieuwe begintoets die de minister in de begroting voorstelde. Deze toets moest vooral dienen om de achterstand te meten van de leerlingen. Op grond hiervan kon dan worden vastgesteld op hoeveel achterstandsgeld een school recht heeft. Wegens de onwerkzaamheid van de regeling had de AOb zijn leden al geadviseerd er niet aan mee te werken. Partijgenoot van de minister, CDA-Kamerlid Jan de Vries, vreesde 'strategisch gedrag' van de scholen en adviseerde het geld, jaarlijks 22,5 miljoen, in te zetten voor het wegwerken van de achterstanden.
Toen duidelijk was dat het oorspronkelijke voorstel het niet zou halen, deed de minister nog een nieuwe poging. Geen algehele begintoets, maar een 'steekproef' vergelijkbaar met het Prima-onderzoek, om alsnog de 'feitelijke achterstand' te meten. Op grond daarvan kon de gewichtenregeling dan iedere vier jaar worden aangepast.
"Waarom doen we toch zo moeilijk", vroeg het GroenLinks Kamerlid Kees Vendrik. "Uit onderzoek is toch al gebleken dat de opleiding van de verzorgende ouder plus de taalsituatie thuis de twee belangrijkste criteria zijn?"
Bij het sluiten van dit nummer van het Onderwijsblad was de tweede termijn van het debat nog niet geweest, dus was nog niet bekend wat de minister ten slotte zal doen.

Islamitische scholen
De motie van het VVD-Kamerlid Hirsi Ali, die zij had ingediend tijdens het debat over de justitiebegroting, zorgde ook bij de behandeling van de onderwijsbegroting voor veel consternatie. In de motie wordt gevraagd onderzoek te doen naar de mogelijkheid om mono-etnisch samengestelde scholen tegen te gaan. Bestuursleden van een school moeten de Nederlandse nationaliteit hebben en een school mag niet louter bestaan uit kinderen wier moedertaal niet het Nederlands is. Eric Balemans bezwoer de Kamer dat dit geen kruistocht was tegen islamitische scholen of tegen artikel 23 van de grondwet, waarin de vrijheid van onderwijs wordt geregeld. Het D66-Kamerlid Ursie Lambrechts vond dat laf, zij kreeg het idee dat artikel 23 inmiddels een soort 'no-go-area' geworden is. Minister Van der Hoeven ried de VVD aan nog één keer zijn knopen te tellen en de motie weer in te trekken.
De bezuiniging op het achterstandsbeleid wordt met één jaar uitgesteld naar 2005. In de tussentijd wil de minister onderzoeken of er bij de gemeenten, waar het geld wordt weggehaald, efficiencymaatregelen te treffen zijn. Maar ook als daar niets uitkomt, moet de minister zich houden aan de korting.
Tegenwerpingen van het PvdA-Kamerlid Mariëtte Hamer dat dit toch vooral ten koste gaat van de zwarte scholen, waar ook nog eens de oalt-middelen worden geschrapt, brachten de minister niet op een ander idee. Hamer vindt dat het oalt-geld, 71 miljoen euro, weer terug moet in de achterstandspot.

Busje
De VVD kwam nog wel met een suggestie ter oplossing van het personeelstekort: waarom geen mensen werven bij defensie waar 10.000 mensen op zoek moeten naar een andere baan? Een gouden kans voor de minister. Daarnaast bepleit de VVD een bonus voor de tekortvakken en voor het werken op moeilijke scholen.
Over regels en bureaucratie kwamen er enkele nieuwtjes naar buiten. Zo wist Lambrechts te melden dat er voor de indicatiestelling van 'het rugzakje' jaarlijks 60.000 dossiers van 39 pagina's moeten worden gemaakt over kinderen met een gedragsstoornis. Dagelijks rijdt er een busje met dossiers naar de toetsingscommissie. Daar wordt één op de tien gecontroleerd, de rest verdwijnt in de kelder. "Wat kost die flauwekul wel niet", vroeg Lambrechts zich af. Onderwijsinstellingen moeten zich, alles bij elkaar, aan 1900 regelingen houden, maar die komen gelukkig vooral van andere instanties, zo meldde de minister.

Dit bericht delen:

© 2026 Onderwijsblad. Alle rechten voorbehouden
Het auteursrecht op de artikelen in dit archief berust bij het Onderwijsblad, columnisten of freelance-medewerkers. Het citeren van delen van artikelen is toegestaan, mits met bronvermelding. Volledige overname, herplaatsing of opname in andere publicaties is slechts toegestaan na overleg met de hoofdredacteur via onderwijsblad@aob.nl Indien het gaat om artikelen van freelancers zal hiervoor een bedrag in rekening worden gebracht.