blad nr 4
1-4-2024
auteur T. van Haperen
Column

Leraren werken parttime omdat ze het kunnen betalen

In augustus 1985 begon ik met lesgeven. Mijn salaris was 1670 gulden. Na betaling ziektekostenpremie lag mijn loon net iets boven een bijstandsuitkering voor gehuwden. Ik huurde een huis, had geen gordijnen, geen auto, die kon ik niet betalen. Voor dat inkomen gaf ik 27 lessen. Een jaar later waren dat 32 lessen, puur en alleen voor het geld. Met geen klas onder de 30 leerlingen. Hard werken, weinig verdienen, echt, ik ken het gevoel.
Het beeld van hard werken en weinig verdienen, venten leraren nu nog steeds uit. De feiten dan maar, gevonden op ‘Werken in het onderwijs’ op de site van de rijksoverheid. Het voortgezet onderwijs kent drie schalen waarbij het maandsalaris inclusief vakantiegeld, bindingstoeslag en eindejaarsuitkering aan het einde van de carrièrelijn varieert van € 5990 (LB) naar € 6990 (LC) naar € 7890 (LD). Dat komt neer op een bruto jaarsalaris van tussen € 71.880 en € 94.680. Ook het startsalaris is prima. Gemiddeld ligt dat voor een academicus in Nederland op € 2700. Een leraar in LB begint inclusief vakantiegeld en eindejaarsuitkering met € 3850 per maand. Ter vergelijking. Ik verdien op de universiteit minder dan op school. Mijn zoon is it’er in het bedrijfsleven, hij verdient minder dan een leraar. De bestbetaalde leraar binnen de EU woont in Luxemburg, en ja, deze academicus verdient inderdaad net iets meer dan een hbo-master hier. Dat dan weer wel. Ja maar, leraren werken keihard, vanwege die werkdruk kiezen ze voor een parttime betrekking. Nee hoor, 24 lessen van 50 minuten, 36 weken, no sweat. De enige reden dat leraren parttime werken, is omdat ze het kunnen betalen.
Kijk naar het verschil tussen mijn armoedige begin en nu. Dan zou je denken, wow, dat gat hebben die vakbonden toch maar mooi gedicht. Nul dankbaarheid daarvoor. Het overgrote deel van de beroepsgroep is niet eens lid. Voor deze freeriders is het namelijk nooit genoeg. Zij willen nog minder lessen, nog meer salaris, want ze hebben een heeeeeel zwaaaar leven. Okay, maar dan toch, leraren geven iets terug aan de samenleving. Nee hoor, 33 procent van de vijftienjarigen is functioneel analfabeet, op het vmbo kan 75 procent aan het einde van de tweede klas niet rekenen en 25 procent van de jongeren weet niet wat de Holocaust is. Er is nog geen leraar die sorry heeft gezegd voor deze waardeloze leeropbrengsten. Het ligt namelijk nooit aan hen.
Weet je, leraren leven in een leugen. Ze denken dat ze onderbetaald en overbelast zijn. Maar niet beloning en werkdruk zijn de oorzaak van het lerarentekort, het zeurderig onderpresteren van de beroepsgroep is de moodkiller. Jonge mensen die iets kunnen, iets willen van het leven, die gaan niet in een paleis van zelf opgelegd verdriet werken. Echt collega’s, het wordt tijd voor een ander beroepsbeeld. De zelfvernietiging moet stoppen.