- blad nr 3
- 1-3-2024
- auteur A. Moerman
- Meer voor elkaar
Socratisch gesprek brengt begrip op scholen
Is dat zo?
“Natuurlijk. Veel openbare scholen worden bevolkt door leerlingen van zeer diverse komaf. Ik werk in Rotterdam, een stad waar mensen van ruim 170 nationaliteiten wonen. Die moeten zich tot elkaar verhouden. Al die identiteiten komen elkaar ook op scholen tegen. Wat doe je dan als een bepaalde groep om een gebedsruimte vraagt. Of met een ander die moeite heeft met ‘Lentekriebels’? Wat als een kind van Syrische afkomst vindt dat Oekraïense vluchtelingen worden voorgetrokken? En mogen dragqueens nog komen voorlezen?”
U hebt daar ideeën bij?
“Als het gaat over een gebedsruimte kun je pragmatisch voor een stiltecentrum kiezen. Of principieel tegen zijn omdat je vindt dat er op een openbare school geen plek is voor religie. Dan loop je de kans dat kinderen van school worden gehaald. Beter is om met elkaar in dialoog te gaan. Dieper graven naar elkaars kernwaarden. Als je dat gedegen aanpakt, kom je waarschijnlijk tot een oplossing waarvoor een breed begrip bestaat.”
Hebt u eigenlijk wel onderwijservaring?
“Niet als hoofdberoep, maar ik heb wel veel ervaring kinderen. Tientallen jaren was ik leidster bij het kinderkamp op Terschelling van De Grote Beer. Kunstenaars en mensen uit het verzet hebben deze stichting opgericht na de oorlog. Hij is bedoeld om stadse kinderen te laten zien dat de wereld mooi kan zijn. Verder studeerde ik filosofie. In Rotterdam leid ik regelmatig debatten rondom ‘schurende onderwerpen’. Op openbare scholen in Rotterdam ben ik sinds de aanslag op Charly Hebdo regelmatig actief om de dialoog te bevorderen.”
Met een beetje praten komt alles op zijn pootjes terecht?
“Een beetje praten? Een dialoog over moeilijke onderwerpen vergt een gestructureerde aanpak. Ik ben grote fan van het socratische gesprek. Dat is een methode om over en weer meer begrip te krijgen. Verschillende perspectieven en onderliggende kernwaarden boven tafel krijgen; dat gaat heel goed via deze systematiek. Het kan zelfs gedoe voorkomen als ouders en scholen elkaars kernwaarden beter gaan begrijpen: dat iedereen er mag zijn en gehoord mag worden.”
Hoe gaat zo’n gesprek dan?
“Iemand met een kwestie brengt die bijvoorbeeld ter tafel. Na deze uiteenzetting mogen deelnemers aan de dialoog in eerste instantie alleen verhelderingsvragen stellen en luisteren naar de antwoorden. Op die manier kom je langzaam op een dieper niveau, bij de fundamentele vragen. En blijf je weg van allerlei snelle oordelen die mensen in een opwelling willen uitspreken. Vragen stellen, luisteren en je verplaatsen in andere perspectieven. Daar wordt iedereen blijer van.”
U lijkt me geen fan van Twitter?
“Dat klopt helemaal. Ik heb dat een tijdje geprobeerd, maar werd al snel ontevreden over de kwaliteit van de ‘gesprekken’ daar. Ook over mijn eigen bijdragen. Het is op dat podium vooral elkaar beschieten vanuit de eigen schuttersputjes. Dat leidt nergens toe. Dus graag meer Socrates en minder Musk.”
Liesbeth Levy leidt op 21 maart van 16.00 tot 19.00 uur in Rotterdam een workshop over het voeren van een goede dialoog. Deze is bedoeld voor medewerkers van openbare scholen in po en vo. Opgeven via centraalsecretariaat@aob.nl