• blad nr 6
  • 1-6-2022
  • auteur T. Kuchler 
  • Opinie

 

Op vmbo-leerlingen moeten we trots zijn

Het vmbo is een belangrijke opstap naar de toekomst, schrijft Talitha Kuchler. Waarom spreken we eigenlijk nog van een havo-leerling die afstroomt naar het vmbo, terwijl deze leerling misschien opstroomt naar een onderwijsplek die beter voor haar is.

Al jaren wordt geprobeerd het imago van het vmbo te verbeteren. Toch zijn wij in 2022 nog steeds niet in staat om als maatschappij of individu onze leerlingen op het vmbo te omarmen. Natuurlijk, er zijn prachtige artikelen en tv-momenten geweest waardoor het vmbo op een positieve manier in het nieuws kwam. Dit komt doordat de maatschappij opeens beseft dat er een tekort aan vakmensen voor waardevolle beroepen ontstaat. Wij kunnen niet zonder deze beroepen. Maar wordt het vmbo op die manier echt in een positief daglicht gezet? Of is dit vooral eigenbelang?

Imago
Blijkbaar is een imagoverandering een complex gebeuren. Ik heb mij de afgelopen jaren vaak afgevraagd wat nou het echte probleem is. Er wordt in Nederland nog steeds over hoogopgeleiden gesproken. Zien wij daarom de vmbo-leerling automatisch als laagopgeleid? Begint het imago zich misschien al te ontwikkelen op de basisschool? Als kinderen van een jaar of zeven al in aanmerking komen voor een plusklasje, zijn de andere kinderen dan automatisch de minnetjes van de maatschappij?
Heeft het met ons onderwijssysteem te maken? Komt het door ouders die het beste met hun kind voorhebben en die proberen het advies van leerkrachten te beïnvloeden, om een zo hoog mogelijke doorstroom naar het vervolgonderwijs te krijgen? Heeft de naam vmbo niet genoeg status? Moeten wij als medewerkers meer investeren in een beter imago?
Als een leerling van de havo afstroomt naar het vmbo wordt dat nog vaak beschouwd als een achteruitgang. Terwijl deze leerling misschien eerder geen passend schooladvies heeft gehad en nu opstroomt naar de plek die wel goed voor haar is. Als een leerling van het vmbo naar de havo opstroomt, wordt
er tijdens een verjaardag trots over verteld. Waarom heeft de naam mavo een magisch effect en gebruiken ouders en scholen de naam nog steeds terwijl deze formeel niet meer bestaat?

Schuld
In de media is er nauwelijks berichtgeving en enthousiasme, bijvoorbeeld op het moment dat vmbo-leerlingen hun examenperiode ingaan. Een paar weken later, wanneer havo/vwo-examen doet is er dagelijks aandacht voor deze leerlingen.
Ik geef niemand de schuld van het slechte imago. Het is goed dat leerlingen individueel groeien en met maatwerk op het niveau komen waar zij zich het beste ontwikkelen. Door mijn verbondenheid met leerlingen en mijn passie voor het vmbo besef ik dat wij vooral met kleine veranderingen gezamenlijk de grootste stappen zetten. Laten we ophouden het imago wat nu bestaat over het vmbo in stand te houden.
Doeners worden onze leerlingen vaak genoemd. Het is de hoogste tijd dat wij als maatschappij iets gaan doen. Laat kinderen van jongs af aan horen: je mag alles worden wat je wilt en op welke manier je daar komt maakt ons niet uit, wij helpen je. Kinderen moeten niet op hun tenen lopen. Het niveau moet
passend zijn voor elk kind. Zo zal elk kind zijn eigen stappen kunnen zetten naar vervolgopleidingen.
Onze vmbo-leerlingen kunnen alles worden in het leven. Iedereen die nu denkt dat dat niet waar is, beïnvloedt het imago van het vmbo negatief en zet onze prachtige leerlingen mentaal onder druk. Het vmbo is een belangrijke opstap naar de toekomst. De veelzijdige mbo- en hbo-opleidingen kijken uit naar onze leerlingen.

Halve waarheid
Laten wij alsjeblieft stoppen om vmbo-leerlingen alleen als praktijkmensen af te schilderen. Het is de halve waarheid. Ook onze leerlingen hebben verplichte algemeen vormende vakken waar zij examen in doen. Daarnaast hebben ze inderdaad uren beroepsgericht onderwijs waar ze ongelofelijk van genieten. Ook bij deze vakken moeten ze de theorie onder de knie krijgen en volgen er examens.
Door doorzettingsvermogen, hard werken, doelen stellen en verantwoordelijkheid nemen zal elke leerling kunnen doorstromen naar het niveau wat het meest passend is. Het belangrijkste is dat leerlingen op de plek komen waar ze volledig tot hun recht komen.
Als wij de druk in de maatschappij iets verminderen kunnen kinderen hun hart volgen in wie ze willen zijn en zelf de keus maken welk beroep ze willen gaan uitoefenen. Misschien kiezen meer leerlingen dan voor de beroepen waarin schrijnende tekorten bestaan.

Vernieuwingen
De afgelopen jaren heeft het vmbo veel goede vernieuwingen doorgemaakt. Er zijn zoveel leerwegen, vakken, profielen
en keuzemogelijkheden. Weet u dat leerlingen op het vmbo ook meerdere vakken op verschillende niveaus volgen? Misschien is het goed om eens langs te gaan bij een school in uw buurt. Ga eens kijken op een open dag en beleef wat de mogelijkheden zijn. Praat eens met uw kind of kleinkind over wat
hij allemaal leert en doet op school.
Ouders, misschien zijn de cito-scores van uw kind zo dat het naar het vmbo mag en niet moet. In plaats van discussies te voeren over het niveau met de docent op de basisschool, feliciteer uw kind.
Als u met uw kind in groep 8 een vmbo-school bezoekt, geniet dan van de mogelijkheden en ga niet meteen op jacht naar informatie over hoe uw kind zo snel mogelijk naar een hoger niveau kan doorstromen. Zeg op een verjaardag trots: ‘Mijn kind gaat naar het vmbo!’. En zeg daar dan niet achteraan, ‘maar ze doet daar wel het hoogste niveau’.
Als oud vmbo-leerling heb ik me de afgelopen 21 jaar met veel liefde en passie ingezet voor deze leerlingen. Dagelijks kom ik nog oud-leerlingen tegen die mij vol trots en enthousiasme vertellen over wat zij inmiddels in het werkzame leven bereikt hebben. Deze leerlingen, maar ook hun ouders, verdienen alle lof en waardering voor de keuze die zij hebben gemaakt. Net als basisscholen, docenten en bestuurders die zich inzetten om het imago van het vmbo op een positieve manier te beïnvloeden.

Talitha Kuchler werkte 22 jaar als docent Zorg en Welzijn bij Trias Vmbo in Krommenie. Met haar man gaat ze voor onbepaalde tijd met een oude Mercedes bus op reis door Europa. Ooit verwacht ze in het vmbo terug te keren. Haar boek ‘Ode aan het vmbo' verschijnt in augustus bij House of Stories. De verwachte verkoopprijs is circa 20 euro

{streamer}
‘Kinderen moeten niet op hun tenen lopen’

Dit bericht delen:

© 2026 Onderwijsblad. Alle rechten voorbehouden
Het auteursrecht op de artikelen in dit archief berust bij het Onderwijsblad, columnisten of freelance-medewerkers. Het citeren van delen van artikelen is toegestaan, mits met bronvermelding. Volledige overname, herplaatsing of opname in andere publicaties is slechts toegestaan na overleg met de hoofdredacteur via onderwijsblad@aob.nl Indien het gaat om artikelen van freelancers zal hiervoor een bedrag in rekening worden gebracht.