• blad nr 5
  • 1-5-2021
  • auteur R. Hassink 
  • Redactioneel

 

Namaakstage haalt mbo-student uit comfortzone

Het tekort aan stageplaatsen is zo groot dat mbo’s kunstgrepen toepassen. Een oefenbedrijf waarin de werkelijkheid zo goed mogelijk wordt nagebootst helpt studenten van ROC Nijmegen aan de nodige praktijkervaring.

‘You shoot me down, but I won’t fall, I am titanium.’ In een kantoortuin zitten acht medewerkers van interieurwebshop Urban Studio, gescheiden van elkaar door spatschermen, stilletjes achter hun pc te werken, terwijl David Guetta’s ‘Titanium’ via de radio door de ruimte schalt. “Melanie, als jij de advertentie voor de lente-actie in het mapje ‘printer’ wilt zetten? Check? Dan loop ik zo even naar beneden om ’m te printen”, zegt bedrijfsleider Inge te Kaat.
Dit is een echt bedrijvenpand, op een bestaand bedrijventerrein in Nijmegen, maar het bedrijf waar het tafereel zich afspeelt, is niet echt. Althans, Urban Studio verkoopt geen echte producten en heeft geen echte klanten. Behalve dat wordt zoveel mogelijk de praktijk nagebootst, vertelt projectleider Femke Spoeltman van ROC Nijmegen. “Wij komen op dit moment 750 stageplaatsen op tiendduizend studenten tekort, omdat stagebedrijven door de coronacrisis niet in staat zijn om onze stagiairs te ontvangen en te begeleiden.” Spoeltman legt uit waarom het tekort aan stageplaatsen bij ROC Nijmegen nijpender is dan landelijk. “Nijmegen is een stad met veel ziekenhuizen en wij hebben veel studenten die een zorgopleiding doen. Je zou denken dat vraag en aanbod goed op elkaar zijn afgestemd, maar in de ziekenhuizen zijn nu minder mogelijkheden voor stagebegeleiding omdat iedereen nodig is voor zorgtaken. En dan heb je ook nog de anderhalve meter afstand als complicerende factor.”

Hulp
Voor zorgstudenten heeft ROC Nijmegen een praktijkleercentrum waarin wordt samengewerkt met welzijnsinstellingen en waar praktijkervaring wordt opgedaan. Maar voor de zakelijke dienstverlening die ook met een tekort aan stageplaatsen kampt, bestond zoiets nog niet. Daarom zette ROC Nijmegen - met financiële hulp van de provincie Gelderland - twee oefenbedrijven op: Colour Code, dat in zelfbedrukte-shirts doet en interieurwebshop Urban Studio. Spoeltman: “Beide ‘bedrijven’ zijn aangesloten bij PenNed, onderdeel van Stichting Praktijkleren en maken zo deel uit van een groter netwerk van oefenbedrijven die met elkaar ‘handel’ drijven, zelfs internationaal.”
Bij Colour Code en Urban Studio krijgen studenten (van opleidingen uit de domeinen juridisch/HR, marketing & events, administratie, secretarieel en financieel) de gelegenheid om enige werkervaring op te doen. Ze komen vier weken lang twee ochtenden per week naar hun oefenbedrijf en werken daarnaast nog wat uren vanuit huis. Bij de oefenbedrijven draaien ze op alle afdelingen mee. “Nu hebben we bijvoorbeeld alleen studenten van de opleiding finance,” vertelt bedrijfsleider Te Kaat, “maar die werken tijdens deze periode ook op de afdelingen inkoop & styling, HR en marketing & concept. Dat betekent dat ze naast hun finance-taken bijvoorbeeld ook creatief moeten meedenken over een marketingcampagne. Wat dat betreft worden ze hier echt uit hun comfortzone gehaald.”
Juist op dat moment probeert HR-medewerker Izaell een foto te maken van collega Candas die daar zichtbaar niet van gecharmeerd is. “Waar is dit voor”, vraagt hij verbouwereerd. “Voor het smoelenboek”, antwoordt Izaell. “Wie heeft dat bedacht?” “Ik”, zegt Te Kaat, “het is toch leuk als je over dertig jaar dat smoelenboek nog eens bekijkt en dan denkt aan die leuke collega’s die je toen had bij Urban Studio.” “Maar waarom noem je dat smoelenboek, dat klinkt toch heel erg agressief”, reageert Candas die blijkbaar nog nooit van de term heeft gehoord.

Lente-actie
Te Kaat lacht en maakt van de gelegenheid gebruik om de lente-actie met alle medewerkers door te nemen. ‘Klanten’ krijgen een gratis vaas naar keuze bij een aankoop van ten minste dertig euro. Te Kaat doet dat met verve, alsof ze nooit anders gedaan heeft. Ze vertelt: “Ik heb weliswaar ooit mijn tweedegraads bevoegdheid handvaardigheid gehaald maar ben na mijn studie de commerciële kant opgegaan en heb bij Ikea en Vroom & Dreesman gewerkt als visual merchandiser.” Toen Te Kaat thuis kwam te zitten, overwoog ze een zij-instroomtraject als leerkracht. “Maar nadat ik op een vacaturesite deze baan voorbij zag komen, heb ik meteen gesolliciteerd. Alhoewel mijn bevoegdheid behoorlijk “comateus” is, ben ik wel al die jaren met onderwijs bezig geweest. Zo heb ik in mijn vorige banen veel stagiaires begeleid en interne trainingen gegeven.”
Jill, vierdejaarsstudent finance, is blij met haar plek bij Urban Studio, al heeft ze ook een ‘echte’ stageplek bij een meubelzaak op de meubelboulevard in Wijchen. “Maar daar kan ik vanwege corona maar één dag per week terecht, die andere stage-uren doe ik dus hier.” Ook collega en studiegenoot Izaell loopt graag stage bij het oefenbedrijf. Hij had een stageplek gevonden bij een bedrijf in Uden dat mondkapjes maakt. “Maar daar brak corona uit onder werknemers, heel ironisch eigenlijk. Mijn opleiding leek het beter dat ik mijn stageperiode hier afmaakte.”
Jill en Izaell leren volgens eigen zeggen veel op hun virtuele stageplek. Zo hadden ze beiden nog nooit gewerkt met planprogramma Trello en e-mailmarketingprogramma MailChimp. Toch zijn er dingen die ze missen. “Je hebt hier geen collega’s die het werk al jaren doen en van wie je dan veel kunt opsteken,” vindt Izaell. Jill: “Ik mis toch wel een beetje werkdruk, van dingen die bijvoorbeeld echt af moeten omdat de klant of je baas erop wacht.”
De stageperiode - normaliter tien weken - is met vier weken wat aan de korte kant. Te Kaat: “Dat horen we ook als kritiekpunt terug van vorige groepen. Maar we hebben hiervoor gekozen omdat we zodoende zoveel mogelijk studenten aan werkervaring helpen.” In de toekomst zou ROC Nijmegen graag zien dat de oefenbedrijven erkende leerbedrijven worden, vertelt Te Kaat. “Maar daarvoor moet je aan allerlei voorwaarden voldoen en daar zijn we voorlopig nog niet.”

Duiventil
Tot die tijd verdient een stage bij een echt bedrijf de voorkeur, benadrukt Spoeltman. “Als een stagiair van onze oefenbedrijven toch nog een plek bij een erkend leerbedrijf vindt, dan moet hij of zij daar absoluut voor gaan. Onze bedrijfsleiders helpen in zo’n geval de stagiairs met het schrijven van een brief of het voorbereiden op een stagegesprek.” Dat zorgt tegelijkertijd voor een nadeel, vertelt de projectleider. “Het kan hier weleens een duiventil zijn met stagiairs die uit- en invliegen. Ook lastig was dat sommige opleidingen heel lang wachtten met het informeren van studenten over het bestaan van onze oefenbedrijven, omdat ze bang waren dat studenten dan zouden stoppen met het zoeken naar een ‘echte’ stageplek. Bij studenten leidde dat tot irritatie als ze pas een week voor de start hoorden over deze alternatieve plek.”
Desondanks is Spoeltman tevreden over beide oefenbedrijven. “Een valkuil is wel dat je denkt dat je het sneller kunt opzetten. Het duurt altijd langer dan je verwacht. We zijn hier al in de zomer 2020 mee begonnen, maar voordat de financiering rond is, bedrijfsruimtes zijn gevonden en bedrijfsleiders zijn aangenomen en getraind, ben je zo een half jaar verder.”
Loop je niet het risico dat de oefenbedrijven over een paar maanden opgedoekt worden als corona eenmaal onder controle is? Spoeltman: “Nee, zeker niet. Sowieso is er door corona voor veel studenten een enorme achterstand ontstaan als je kijkt naar het aantal stage-uren. Het duurt nog een tijd voor ze die achterstanden hebben ingelopen. Daarnaast moet je ook maar zien of er niet nog meer bedrijven omvallen vanwege de coronacrisis. Daardoor zou het aantal erkende leerbedrijven terug kunnen lopen.”
En kan ROC Nijmegen dat financieel aan? “Het demissionaire kabinet trekt acht miljard euro uit voor onderwijs, dus ik hoop dat er ook wat geld wordt geserveerd voor initiatieven als deze, zodat wij hiermee door kunnen gaan.”


{streamers}
‘Wij komen op 10 duizend studenten 750 stageplaatsen tekort’
‘Je moet maar zien of er niet nog meer bedrijven omvallen door de crisis’

{Bijschriften bij eerste foto voor de rode deur}
Stagiairs Candas en Izael van oefenbedrijf Urban Studio. “Mijn opleiding leek het beter dat ik mijn stageperiode hier afmaakte”, zegt Izael.

Dit bericht delen:

© 2021 Onderwijsblad. Alle rechten voorbehouden
Het auteursrecht op de artikelen in dit archief berust bij het Onderwijsblad, columnisten of freelance-medewerkers. Het citeren van delen van artikelen is toegestaan, mits met bronvermelding. Volledige overname, herplaatsing of opname in andere publicaties is slechts toegestaan na overleg met de hoofdredacteur via onderwijsblad@aob.nl Indien het gaat om artikelen van freelancers zal hiervoor een bedrag in rekening worden gebracht.