blad nr 5
1-5-2018
auteur T. van Haperen
Column

Money talks

Laten we het over geld hebben. Hoe we daar mee omgaan. In het onderwijs. Dat oogt bepaald onhandig. Een voorbeeld. PO in Actie wil gelijke beloning van leraren en onderwijzers. Daar zijn we het over eens. De vraag is alleen: wie gaat dat betalen? Toen de acties begonnen, schreef ik op deze pagina: de functiemix legt in 2008 vast dat in 2014 40 procent van de onderwijzers in schaal LB zit, het salaris in het voortgezet onderwijs. Het is nu 2018 en schoolbesturen zitten daar ver onder. PO in Actie zat niet op deze informatie te wachten, want werkte samen met de partij die hier baat bij heeft, de werkgevers. Samen, tegen de politiek. Vol op de emotie. Het devies? Het budget moet omhoog. Zij moeten betalen. Money talks.
In april vraagt De Telegraaf de cijfers op bij DUO en schrijft dat achttienduizend basisschoolleraren ten onrechte onderbetaald zijn, vanwege dezelfde functiemixquota, Kamerleden pikken het eindelijk op, het duo verdeel en heers smoort de sympathie voor de stakingen, zelfs het journaal bericht erover en heel Nederland denkt, rare jongens, die onderwijzers, wie zijn die bestuurders eigenlijk en zapt naar RTL, want daar komt straks Temptation Island, dat is wel interessant.
En gelijk hebben ze, want meer geld is niet de oplossing, een andere aanwending wel. Op basis van nationale afspraken, verankerd in principes van goed onderwijs en wie daar verantwoordelijk voor is. Want de verspilling is structureel. Een voorbeeld. Van een universiteit. Daar komen gelden vrij na de afschaffing van de studiebeurs. Voor kwaliteitsverbetering. Het probleem? Studenten krijgen werkcolleges in groepen van zestig. Deze colleges worden verzorgd door studentassistenten. Waar zit de kwaliteitsverbetering? Verkleining van de groepen. En zet er een ervaren docent voor. Die weet wat lastig is voor studenten. Wat kiest het college van bestuur? De goedkope oplossing. Een leraar van een middelbare school gaat een middagje de studentassistenten coachen. Een typisch geval van Sisyfusarbeid, want na een jaar zijn er weer nieuwe studentassistenten. En wat gebeurt er met de rest van het geld? Tja.
Ik kan je talloze voorbeelden van persoonsgebonden en intuïtieve aanwending van belastinggeld laten zien. Ook op mijn school. Maar ik kijk wel uit. Want wat is het probleem met persoonsgebonden aanwending? De kritiek is eveneens persoonlijk. Daarom zijn die medezeggenschapsraden ook zo kansloos. Mr-leden willen verder in het leven. Vermijden van de toorn van de baas is dan een drijfveer. En kijk nou. Weg oppositie. Alles mag.
De aanwending van middelen in het onderwijs is met dank aan het bestaand bekostigingsstelsel persoonsgebonden en daardoor inefficiënt, ondemocratisch, niet transparant en zelfs corrupt. De bestuurder krijgt lekkers, de leraar en de leerling de roe. Money doesn’t talk. It swears. Welke politicus grijpt nu eindelijk eens in?