• blad nr 15
  • 3-10-2015
  • auteur . Overige 
  • Opinie

 

Druk en dromerig op de jongensschool

Wel een vlotte babbel, een lego-knobbel en muzikaal talent, toch geen ster op school. Want: te druk, te dromerig. Pedagoog Kimo Steenaart wil een school oprichten waar jongens zich als een vis in het water voelen.

Jongens ontwikkelen zich anders dan meisjes. Dat heeft in de eerste plaats te maken met het tempo waarop de hersenen van jongens zich ontwikkelen – hun hersenen doen er doorgaans langer over om te rijpen – maar ook met de volgorde en de manier waarop de verschillende hersengebieden zich ontwikkelen. Zo zijn gebieden die verantwoordelijk zijn voor fysiek ruimtelijke en grove motoriek eerder ontwikkeld bij jongens dan de gebieden die verantwoordelijk zijn voor taal en plannen. Meisjes zijn beter in multitasken en kunnen dus bijvoorbeeld beter kijken en luisteren en tegelijk aantekeningen maken. Jongens leren vooral door iets mee te maken: door spel, uitdagingen, experimenteren. Jongens houden van nieuwe dingen – spannend! - waar nieuwe dingen bij meisjes soms stress oproepen. Jongens zijn bovendien competitief en bewegelijk.
Hoe biologische factoren zich ontwikkelen heeft te maken met de omgeving: het gezin waarin je opgroeit, de buurt waarin je woont en dus ook de school waar je naartoe gaat.

Mismatch
Al op de basisschool wordt het gedrag van jongens vaak als lastig, druk en vervelend beschouwd waardoor ze minder gunstig op werkhouding worden beoordeeld dan meisjes. De ontwikkelingskenmerken van jongens, staan haaks op het huidige onderwijs waarbij stilzitten, luisteren en schrijven meer regel dan uitzondering zijn. Het boek van A tot Z doorwerken, liefst rustig en stilletjes, je huiswerk in je agenda bijhouden en die thuis ook weer op tijd inkijken, op tijd beginnen met leren, er voldoende tijd voor inplannen en rekening houden met andere verplichtingen zoals sport. Willen we dat school een positieve bijdrage levert aan het behalen van goede resultaten, het halen van een diploma en geïnspireerd zijn voor vervolg(onderwijs), dan moet er wel juist op de doelgroep worden afgestemd. En dat doet het huidige onderwijs onvoldoende voor jongens. Het huidige onderwijs is als omgevingsfactor niet optimaal voor jongens.
Als gevolg van deze mismatch zien we dat jongens vaker dan meisjes doubleren, lagere cijfers halen, minder goed op werkhouding worden beoordeeld, minder vaak een vervolgopleiding doen, afstromen naar lagere schooltypen of voortijdig uitvallen. We zullen een didactische vertaalslag moeten maken waarbij het ontwikkelingstempo, de leerstijl en bewegelijkheid van jongens het uitgangspunt is.
Dit betekent dat er naast het huidige aanbod ook een school moet komen die een andere aanpak hanteert. Een school met een aangepaste didactiek bij ieder vak, waar beweging een vast onderdeel van de lessen is. Waar een lesonderdeel niet alleen maar afgerond wordt door het schrijven van een opstel, maar ook door te tekenen, fotograferen of iets te componeren. Een school die rekening houdt met het ontwikkelingstempo van jongens en dus niet in het eerste jaar een beroep doet op de planmatige en organisatorische vaardigheden. Een school die waardering kan opbrengen voor de jongen met de lego-knobbel en niet de nadruk legt op wat er allemaal (nog) niet goed gaat, maar wel bouwt aan die vaardigheden. Een school die ruimte toelaat om te experimenteren en uit te proberen, maar ook een school die ouders actief betrekt en ondersteunt waar nodig.
Zo’n school zou een aanwinst zijn. Niet alleen voor de leerlingen, maar ook voor hun ouders, de buurt, het bedrijfsleven en zelfs jeugdzorg en politie.

Kimo Steenaart is afgestudeerd docent Engels en pedagoog. Ze heeft haar plan voor een jongensschool ingediend bij het Amsterdamse initiatief Onze Nieuwe School (zie artikel op pagina 34). Geïnteresseerd? Wil je een steentje bijdragen? Mail: kiem.educatie@gmail.com

Dit bericht delen:

© 2023 Onderwijsblad. Alle rechten voorbehouden
Het auteursrecht op de artikelen in dit archief berust bij het Onderwijsblad, columnisten of freelance-medewerkers. Het citeren van delen van artikelen is toegestaan, mits met bronvermelding. Volledige overname, herplaatsing of opname in andere publicaties is slechts toegestaan na overleg met de hoofdredacteur via onderwijsblad@aob.nl Indien het gaat om artikelen van freelancers zal hiervoor een bedrag in rekening worden gebracht.