blad nr 15
9-9-2000
auteur R. Sikkes
Redactioneel

Universiteiten willen geld voor vijfde mastersjaar

De universiteiten willen de studieduur massaal verlengen tot vijf jaar als de bachelors- en mastersgraden worden ingevoerd. Dat werd duidelijk tijdens de opening van het academisch jaar. Het merendeel van de universiteitsbestuurders vindt dat de overheid dat extra studiejaar moet betalen. Alleen collegevoorzitter J. Veldhuis van de universiteit Utrecht week af. Hij wil de beurzen voor de allerhoogste inkomens afschaffen, die moeten de mastersopleiding maar zelf betalen.

Waarnemend voorzitter van de VSNU en oud-collegevoorzitter van de rijksuniversiteit Groningen, E. Bleumink, gaf vorige week de aftrap voor de studieduurverlengingslobby in de studentenbladen. Hij wil dat een volledige academische studie - een bachelors- en mastersopleiding - vijf jaar gaat duren. Universiteiten moeten daarvoor bekostiging krijgen en studenten een beurs. Hoeveel geld er dan bij moet, wil hij in de studentenpers niet zeggen. Maar het zou mij niet verbazen als uit internationale vergelijkingen zal blijken dat er eerder 25 procent bij moet dan vijf.1 Daarvan uitgaand zouden de universiteiten en studenten een slordige 700 miljoen extra gaan kosten. Bleumink realiseert zich dat dat niet haalbaar is. Hij weet dat basis- en voortgezet onderwijs voorgaan. De noden zijn daar ook hoog, zegt hij in het interview met het Hoger Onderwijspersbureau. RMaar moet je het hoger onderwijs dan maar verwaarlozen? Straks kunnen scholieren wel een goede start maken, maar is een goede finish niet meer mogelijk.

125.000 gulden
Zijn pleidooi voor een langere studie werd overal herhaald bij de opening van het academisch jaar op maandag 4 september. Ook weerklonk de roep om meer geld, want voor de bekostiging van de nieuwe opzet is er nog niets geregeld. Minister Hermans sprak bij de opening van het academisch jaar op de universiteit van Amsterdam geruststellende woorden en beloofde dat de overheid zich verantwoordelijk voelt voor de mastersopleidingen, maar maakte niet duidelijk welk bedrag daarbij hoort.
In Utrecht sloot collegevoorzitter J. Veldhuis zich aan bij de roep om een vijfjarige opleiding, maar deed een ander voorstel om de studieduurverlenging te betalen. 3In de studiefinanciering zou het beursgedeelte voortaan alleen moeten worden gegeven aan studenten met ouders met minder dan 125.000 gulden per jaar, bij twee kinderen. Het vrijgekomen geld kan dan gebruikt worden voor een vijfde jaar studiefinanciering voor de lagere inkomens. Electoraal een dom voorstel. Maar is dit sociaal onrechtvaardig? In welk ander land dan Nederland geeft de overheid 25.000 gulden beurs aan kinderen met ouders die enkele tot vele tonnen verdienen?2
Volgens Veldhuis levert het afschaffen van de basisbeurs voor de veelverdieners veel geld op. Naar schatting de helft van de universiteitsstudenten en eenderde van de hbo1ers heeft ouders die zulke bedragen verdienen.